مرگ و میر ناشی از مصرف مواد دخانی :

·         دخانیات شایعترین عامل قابل پیشگیری مرگ در جهان است

·         دخانیات مسئول 25 - 12% درصد مرگها در کشورهای صنعتی است

·         دخانیات سالیانه موجب مرگ 7 میلیون نفر ار مردم جهان می شود

·         در حال حاضر در هر 6 ثانيه يك نفر بر اثر استعمال دخانيات در دنيا مي ميرد.

·         900 هزار نفر از مردم جهان در اثر مواجهه با دود دخانیات جان خود را از دست می دهند

·         مرگ و میر مرتبط با دخانیات تا سال  2030 به 8  میلیون مورد افزایش می یابد.

·         تا پایان قرن حاضر یک میلیارد مورد مرگ ناشی از دخانیات در جهان به وقوع خواهد پیوست

·         با فرض مصرف سالیانه 55 میلیارد نخ سیگار در کشور، وقوع حدود 55 هزار مورد مرگ ناشی از دخانیات در کشور پیش بینی می شود.

 

v      بیماری ها و عوارض بهداشتی مصرف دخانیات

·         سرطان لب تحتانی وحفره دهان در مصرف کنندگان قلیان و پیپ شیوع بالاتری دارد     

·         بیماریهای از قبیل حملات آسم ، آبریزش از چشم وبینی  وعفونت گوش میانی زیر در فرزندان افراد سیگاری بیشتر است

·         استعمال دخانيات عامل بروز 90% سرطان‌هاي ريه، 80% برونشيت مزمن و 25% بيماري‌‌هاي ريوي است.

·         مرگ و میر ناشی از دخانیات به تنهایی بیشتر از مجموع مرگ میر ناشی از HIV، سوء مصرف مواد، مصرف الکل، حوادث رانندگی و استفاده از اسلحه گرم می باشد

·         90% موارد سرطان ریه در مردان و 80% این موارد در زنان ناشی از مصرف دخانیات است

·         90% موارد مرگ و میر COPD ناشی از مصرف دخانیات است

·         افزایش خطر ابتلا به بیماری های زیر:

o        قلبی – عروقی (4-2 برابر)

o        سکته مغزی (4-2 برابر)

o        سرطان ریه در مردان (23 برابر)

o        سرطان ریه در زنان (13 برابر)

·         وزن كودكان متولد شده از مادران سيگاري 250 تا 300 گرم كمتر از ساير كودكان است.

 

v      عوارض ناشی از مواجهه سایر افراد و اطرافیان  با دود دخانیات

·         مواجهه با دود قلیان برای اطرافیان بسیار خطرناک است

·         کودکان و زنان بیشترین قربانیان مواجهه با دود دست دوم دخانیات هستند

·         تقریبا نیمی از کودکان جهان در معرض مواجهه با دود دست دوم دخانیات قرار دارند

·         جدا کردن فضای مخصوص مصرف دخانیات از خطرات مواجهه با دود دخانیات کم نمی کند

·         خطر سکته مغزی در افرادی که در مواجهه با دود دخانیات هستند به اثبات رسیده است

·         خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی در مواجهه با دود دخانیات بین 20 تا 30 درصد  افزایش می یابد.

·         خطر ابتلا به سرطان ریه در مواجهه با دود دخانیات بین 20 تا 30 درصد  افزایش می یابد.

·         مواجهه با دود دخانیات مهمترین عامل در ایجاد سندرم مرگ ناگهانی نوزاد است

·         مواجهه با دود دخانیات عامل شناخته شده در بروز عفونت گوش میانی، آسم و خس خس سینه در کودکان است

·         700 میلیون کودک در جهان در معرض دود سیگار والدینشان در خانواده قرار دارند،

 

v      قلیان

·         هر وعده مصرف قلیان معادل مصرف 100 تا 200 نخ سیگار است

·         نیکوتین موجود در توتون قلیان قطعا اعتیاد به مصرف دخانیات را ایجاد میکند

·         يك ساعت در معرض دود قليان ديگران بودن، معادل مصرف 6 تا 8 نخ سيگار است

·         سل، تبخال، آنفولانزا و هپاتیت از جمله بیماری های منتقله ناشی از مصرف قلیان است

·         بیماری های ناشی از مصرف سیگار و قلیان، ازجمله سرطان ریه، آمفیزم، و سایر بیماری های قلبی عروقی مشترک است

·         ذغال مورد استفاده در قلیان خطر افزایش منواکسید کربن، فلزات سنگین و سایر مواد شیمیایی سرطانزا را در دود استنشاقی افزایش می دهد

·         سرطان های ریه، کبد و دهان در مصرف کنندگان قلیان بسیار شایع می باشد

·         بسیاری از ترکیبات سمی موجود در دود قلیان عامل اصلی در گرفتگی عروق و بیماری های قلبی عروقی می باشند

·         نوزادان متولد از مادران مصرف کننده قلیان حدود 100 گرم کاهش وزن دارند و در معرض ابتلا به بیماری های ریوی هستند

 

v      اقتصاد مصرف دخانیات

·         خسارات اقتصادی ناشی از مصرف دخانیات سالانه حدود نیم تریلیون دلار(500 میلیارد دلار ) برآورد شده است

·         در خانوار های فقیر و کم درآمد حدود 40 درصد از بودجه خانوار صرف خرید سیگار می شود

·         در کشور با فرض 55  ميليارد نخ مصرف، سالانه بطور متوسط 10000 ميليارد تومان در اثر استعمال دخانيات دود مي‌شود. (1% GDP)

·          سالانه  بين 20 تا 30 هزار ميليارد تومان صرف هزينه­هاي بهداشتي درماني ناشی از مصرف دخانیات می شود.